Tarım Bakanı Mehmet Mehdi Eker, et fiyatlarının bazı firmalar tarafından bilerek yükseltildiğini söyledi. Bazı et üreticisi firmalar ise piyasada kırmızı et fiyatlarını yükselten firmaların belli olduğunu, bu firmaların son üç yıl içinde piyasaya girdiğini ileri sürüyor; ve bakanlığın bu firmaları bildiği halde niçin gerekli müdahaleyi yapmadığını soruyorlar. “Bakanlığın sorunları söyleyen değil, sorunları çözmesi gereken makam olduğunu” belirtiyorlar.
Bakanlığı eleştiren et firmaları, Bakan Eker’in “et ithal etmeyi düşünmüyoruz” ifadesinin yeterli olmadığını “kesinlikle et ithal etmeyeceğiz” demesi gerektiğini belirtiyorlar. Çünkü “düşünmüyoruz” ifadesinin değişken bir ifade olduğunu söylüyorlar. Ve bu açıklamanın ardından “et ithal edilebileceği” beklentisinin arttığını ileri sürüyorlar. Mehmet Mehdi Eker başarılı bir Tarım Bakanı. Herhalde kırmızı et fiyatlarındaki spekülasyonların önüne geçecek tedbirleri alacaktır.
Gelelim canlı hayvan fiyatlarındaki gelişmelere… Et fiyatlarının yükseleceğine ilişkin beklentiler canlı hayvan fiyatlarını da hızla arttırıyor. Bir yıl önce 120 liradan satılan bir koyunun şimdi 300 liradan satıldığı, hatta, bu fiyattan bulmakta zorlanıldığı belirtiliyor. Sığır fiyatları ise aynı dönemde iki bin liradan dört bin liraya yükseldi.
Peki, et fiyatlarının yükselmesi olumsuz mu? Evet. Tüketici açısından olumsuz bir gelişme. Tüketici refahını azaltıyor. Et fiyatlarındaki spekülasyon haksız kazançlara neden oluyor. Ama hayvan üreticileri açısından ele alırsak, et fiyatlarına paralel olarak canlı hayvan fiyatlarının yükselmesi, tarım kesimine kaynak aktarıldığını bize gösteriyor. Böylece tarımda yatırım ve istihdamın artmasına neden oluyor. Bu gelişmeleri tarımda bir yeniden yapılanma olarak değerlendirmekte fayda var.
Gelelim Türkiye’deki et fiyatlarının dünya et fiyatları ile mukayesesine… Dünya’da canlı koyun eti kilogram fiyatı 2 avro ile 6 avro arasında değişiyor. Türkiye’de ise 3,57 avro civarında. Bu mukayese yapılırken, diğer ülkelerin hayvan üreticilerine yaptıkları devlet yardımları dikkate alınırsa, Türkiye’de canlı hayvan fiyatlarının, çok yüksek olmadığı görülüyor. Pek çok ülke hayvan üreticilerine, yem, ilaç, veteriner hekim, kredi ve sigorta desteği veriyor. Bizde hayvancılığa devlet yardımları çok düşük. Bu nedenle fiyatlar mukayese edilirken devlet yardımlarını karşılaştırmak gerekiyor.
O halde ne yapılmalı? Dikkatler, et fiyatlarında, büyük firmaların son dönemde yaptığı spekülasyonların önlenmesi üzerinde toplanmalı. Et ithalatına da kesinlikle izin verilmemeli.
| Canlı koyun eti fiyatları | (kg/avro) |
| Almanya | 4,16 |
| İrlanda | 4,35 |
| Yeni Zelanda | 2,13 |
| İspanya | 4,78 |
| Hollanda | 4,77 |
| Fransa | 6,08 |
| Avustralya | 2,77 |
| Britanya | 4,77 |
| Türkiye | 3,57 |
et ithalatı piyasayı daha kötü duruma sokar tek cözüm dogrudan ciftciye geri ödemeli uzun vadeli gebe düve ithal edilmeli ancak böylece hayvan populasyonunu arttırabilir ve süreklilik saglanır
tarım ve köyişleri bakanlığı her ile et satış istasyonları kursun yoksa etin ne olduğunu bilmeyen çocuklar yetişecek.