Maliye Bakanlığı 2008 yılında Türkiye’nin en çok vergi ödeyen şirketlerini açıkladı. Nisan ayında vergi rekortmeni 100 kişiden oluşan gelir vergisi listesi açıklanmıştı. Bir süre önce de en zengin 100 isim açıklanmıştı.

Ancak söz konusu 3 liste incelendiğinde ortaya çarpıcı sonuçlar çıkıyor. Özellikle son yıllarda büyük bir atılım yapan inşaat firmalarını zenginler arasında yer alırken vergi listelerinde ne kendileri ne de şirketlerini görmek mümkün.

Rotahaber, her üç listeyi yan yana koydu. Türkiye’nin en zengin listesinde olup da Türkiye’nin en çok vergi veren 100 ismi ve 100 şirketi arasında kimlerin olup olmadığını tek tek karşılaştırdık. Ancak ortaya beklentimizden de çarpıcı bir tablo ortaya çıktı.

Her üç listede göze çarpan ilginç nokta ise Türkiye’nin özellikle son dönem büyüyen inşaat zenginlerinin ne birey olarak ne de kurum olarak bu listelerde görülmemesi oldu. Forbes’un açıkladığı liste kişilerin servetlerini yansıtıyor. Vergi rekortmenleri listesi ise bir önceki yıl elde edilen kazançlar üzerinden alınıyor.

En çok vergi veren 100 şirket:

Her ne kadar kazanç ve servet farklı kavramlar olsa da Türkiye’nin en zengin 100 listesine giren birinin vergide sanatçı, avukat ve doktorların altında kalması ilgi çekici bir fotoğraf veriyor. Türkiye’deki en zengin 100 kişiyi her yıl Forbes Dergisi yaptığı araştırmayla yayınlıyor. Vergi rekortmenleri ve Forbes’un hazırladığı süper zenginler ligi karşılaştırıldığında arada önemli bir sorun olduğunu gözler önüne seriyor. Çünkü 2008 gelirleri baz alınarak hazırlanan listeler karşılaştırıldığında 100 süper zenginden tam 48 kişinin farklı nedenlerle de olsa vergi rekortmenleri listesinde yer almadığı ortaya çıkıyor.

Konut ağaları vergide yok

Özellikle adı son dönemlerde sık sık zenginlik ve servet haberleriyle öne çıkan konut milyarderleri kendilerinin yanı sıra şirketleri de vergi listelerinde görülmüyor. Örneğin onlarca otomobil alıp boy boy fotoğraflar çektiren Türkiye’nin emlak ağası olarak ünlenen Ali Ağaoğlu’nun 2.5 milyon liralık Rolls Royce araç almasına rağmen sadece 1.5 milyon lira vergi ödemesi dikkatlerden
kaçmıyor. Ağaoğlu, Forbes listesinde 1,5 milyar dolarlık servetiyle Türkiye’nin dördüncü zengini olarak görülüyor. Onun gibi son yıllarda her gün bir yerlerde inşaat projeleriyle gündeme gelen Taş Yapı’nın sahibi Emrullah Turanlı’nın da vergi listelerinde adı sanı okunmuyor. Yine dünyanın en büyük 500 şirketi arasında yer alan Enka da adı sanı okunmayan şirketlerden bir diğeri.

Yine kimi aile şirketlerinde en zenginler arasında 3-4 isim bulunurken aynı aileden en çok vergi verenler arasında 1 yada tek bir isim dahi bulunmayabiliyor. Gama Holding, Tekfen, Enka, Limak bunlardan bazıları.

Dünya devler ligindeler ama…

Bilindiği gibi özellikle son yıllarda büyük bir atılım yapan inşaat firmalı dünya devleri arasında da yer almaya başladı. Dünyanın en büyük 225 uluslararası müteahhitlik firması arasındaki Türkiye’den 23 firma yer aldı. 2007′de 22 Türkiye firmasının yer aldığı devler ligindeki sayı 2008′de 23′e yükseldi. Listesine giren Türkiye müteahhitlik firmaları şöyle: “Enka, Gama, Renaissance, Tekfen, Yüksel, Kayı, Baytur, Tav, Nurol, Mak-Yol, Stfa, Hazinedaroğlu, Summa, Gap, Yenigün, Cengiz, Rasen, Doğuş, Alarko, Mesa, Yaşar Özkan, Tml ve Üstay”… Ancak baştada belirttiğimiz gibi Türkiye’nin en çok vergi veren şirketleri arasında sadece iki şirket ismi yer alıyor.

İlk 100 arasında sadece 2 inşaaf firması

Türkiye’nin en çok vergi veren 100 şirket sıralaması incelendiğinde, gözler gazete sayfalarındaki boy boy fotoğraflı röportajlarında ‘Satışa çıktığımız ilk günde dairelerin yüzde 70’ini sattık’ diyen büyük inşaat şirketlerini arıyor, ancak bulmak mümkün değil. Eğlence yerlerinin en görkemli masalarını kapan, first class uçan, bindiği otomobillerinin eşi olmayan, devletten ve de özellikle TOKİ’den en fazla inşaatı kapan o büyük inşaat firmaları nerede? Bu inşaat firmalarının, “Dairelerin tamamını sattık” diye verdikleri mesajlar mı yalan, yoksa bol kepçe kazanmalarına rağmen, devlete verecekleri vergiyi mi vermediler?

İlk 100 listesinde sadece iki inşaat firması yer alıyor: 37 milyon TL ödeyen Cengiz İnşaat ve 27 milyon TL ödeyen EMAY İnşaat. Cengiz İnşaat, kamuoyu tarafından bilinen bir isim. Her hükümet döneminde devletten en büyük ihaleleri alan bir firma. Bu hükümet döneminde de Bolu Tüneli işini devralarak bitirdi. Özelleştirme İdaresi’nden de Seydişehir’deki Eti Alüminyum’u satın alarak bünyesine kattı.

İlk 100’de 62. sırada 27 milyon TL ile göz dolduran firma ise EMAY İnşaat. Bu inşaat firması öyle büyük iş yapan ve inşaat firmaları arasında ikinci sırada yer alması gereken büyüklükte bir firma değil. EMAY İnşaat, TOKİ’den hasılat paylaşımı yöntemi ile Batı Ataşehir’de KENT-PLUS adıyla 2 bin 44 konutluk inşaat projesi üstlenmiş bir firma.

Oysa TOKİ’den bu firmanınkinden birkaç kat büyüklükte proje alan ve onunla da yetinmeyip devletin diğer kurumlarından da yol, baraj ve inşaat işi alıp vergi ödemeyen firmalar çoğunlukta. Nedense bu firmalar hep en ön sırada oturur, vergiye gelince onları salonun arkasında ayakta bile bulmanız mümkün değil.

Arabaya var vergiye yok…

İşe helikopterle giden, sadece araçları birkaç milyon dolar eden Ali Ağaoğlu’nun hiçbir şirketi Kurumlar Vergisi listesine giremedi.

İşine helikopterle gelip giden, İstanbul gecelerinde Rolls Royce ile boy gösteren Ali Ağaoğlu aynı başarıyı kurumlar vergisi listesinde yakalayamadı. Hiçbir şirketi kurumlar vergisi listesine giremeyen Ağaoğlu, en son 1 milyon 186 bin liraya özel yapım Ferrari California aldı.

NE ŞİRKETİ NE KENDİSİ

“Türkiye’nin en büyük müteahhidiyim” diyen Ağaoğlu bu sene devlete sadece 1.5 milyon TL gelir vergisi ödedi. Ali Ağaoğlu’nun krizde bile halen devam eden birçok konut projesine rağmen ilk 100’de olmaması, kayıtdışı ekonomi tartışmalarını başlattı.

Taş Yapı da vergi de cimri çıktı

Adı Türkiye’nin en zengin ismi arasında da yer alan Taş Yapı’nın patronu Emrullah Turanlı da vergide kayıplar arasında. Şirketi hem Türkiye’de hem yurtdışında büyük projelere imza atan Turanlı’nın şirketi Taş Yapı en çok vergi veren 100 şirket arasında yer almıyor. Taş Yapı aynı zamanda Doğan Grubu, Yeşil İnşaat’ın da ortak olduğu Trump Towers’a da ortak. Yine Sinpaş, Dumankaya, DAP Yapı gibi inşaat devleri de listede yer almadı.