Türkiye İnşaat Sanayicileri İşveren Sendikası (İNTES) inşaat demirindeyaşanan fiyat artışının frenlenmesi için inşaat demiri ithalinde yüzde 15, kütük demir ithalinde ise yüzde 22.4 olarak uygulanan fonun kaldırılmasını istedi. Fonların kaldırılmasının geçici bir tedbir olarak kullanılabileceğini bildiren İNTES, “Bufonlar kaldırıldığında görülecektirki, Türkiye’deki üreticiler derhal fiyatlarını bu ölçüde azaltacaktır. Bu şekilde ton fiyatları dünya ortalaması düzeyi olan bin 250liraya gerileyecektir” dedi.

İNTES, inşaat sektöründe giderek büyüyen bir sorun haline gelen demir fiyatlarında yaşanan artışı mercek altına alarak çözüm önerilerini de içeren bir rapor hazırladı. Raporda, demir üreticilerinin Kuzey Afrika ve Orta Doğu’daki olaylardan dolayı ihracatın azalması nedeniyle kapasitesini yüzde 30 seviyesine indirdiği, kapasite düşüklüğünün faturasının ise aşırı zam yapılarak tüketiciye yansıdığı kaydedildi. Gelinen noktada demir fiyatlarının dünya ortalamasının yüzde 20 oranında üzerindeolduğu, dünya fiyatlarına paralel olarak Türkiye’de de demirin ton fiyatının ortalamabin 250 lira olması gerektiği ifade edildi. 300 liralık fiyat farkının sorununtemelini oluşturduğu kaydedilerek, inşaat demiri ithalinde yüzde 15, kütük demir ithalinde ise yüzde 22.4 olarak uygulanan fonun kaldırılması gerektiği kaydedildi.

İnşaat sektörünün en önemli girdileri olan demir, çimento, akaryakıt ve işçiliğinülkenin genel ekonomik verilerine uygun fiyat artışı seyri izlenmesi gerektiğinin ifade edildiği raporda, zaman zaman konjoktürel, mevsimsel, üretim sorunları ve aşırıtalepten doğan yüksek kar beklentileri ile bazı sektörlerin geçici heveslere kapıldığı kaydedildi.

Fiyat artışları spekülatif ve sanal

Demir fiyatlarındaki artışın inşaat sektörünü, yatırımları ve ekonomiyi olumsuz yönde etkilediği, bu acımasız artışların yatırımcıları ve sektörü umutsuzluğa, karamsarlığa ittiğinin ifade edildiği raporda, demir fiyatlarının artış seyri şöyle tespit edildi:”2010 yılı haziran ayı ile 2011 haziran ayı arasında üretici fiyatları endeks artışı yüzde 10,19 dur.2010 yılı temmuz ayından bugüne Kardemir Fabrikası verilerine göredemir fiyatları yüzde 53,91 arttı. Bu yüksek artışlara karşın aynı dönemde;işçilikücretleri yüzde 7 ile 9, akaryakıt fiyatları yüzde 18 ile 19 arasında arttı. Bugerçekçi olmayan ve aşırı talepten kaynaklanan yüksek kar beklentisine dayalı olduğuaçıkça görünen yüksek fiyat artışlarını; döviz fiyatlarındaki artışla, enerji vehurda maliyetleri ile açıklamak mümkün değildir.

Zira aynı dönemde, 20 temmuz 2010-20 temmuz 2011 tarihleri arasında Merkez Bankası efektif dolar artışı yüzde 7,9 olarak gerçekleşmiştir. İnşaat sektöründeki yatırımcı,sanayici ve müteahhit olarak tüm tarafların düşük karlarla çalışmaktan öz sermayeleri azalırken, demirdeki bu yüksek kara yönelik fiyat artışları spekülatiftir, sanaldır.”

İnşaat sektöründeki büyüme manipüle edilmemeli

İnşaat sektöründeki ‘muhteşem büyüme’nin acımasız fiyat artışları ile manipüle edilmemesi gerektiğinin ifade edildiği raporda, kamuoyu ve inşaat sektörü temsilcilerinin, hurda temininde, demir üretiminde ve satışında rekabet oluşmadığına inandığına işaret edildi. Konut ve diğer bina inşaatlarında yüzde 15 ile 20 oranında maliyet oluşturan demir fiyatlarındaki yüzde 54′lük artışın konut fiyatlarında yüzde8 ile 11arasında artışa neden olacağı bu artışın ise vatandaşa yansıyacağı kaydedildi.

Fiyat farkı beyannamesi zorunla hale geldi

Kamu ile yapılan taahhüt sözleşmelerinin bazılarında demir fiyat farkı olmamasının da ayrı bir sorun oluşturduğuna yer verilen raporda, bazı sözleşmelerde ise demir fiyat farkının TEFE ve TÜFE artışlarına göre yüzde 7 ile yüzde 10 arasında yer aldığı kaydedildi. Raporda; “Her müdebbir tüccar ülkemizdeki malzeme fiyat artışlarını devletin resmi verilerini dikkate alarak ön görmekte ve buna uygun fiyatlarla ihalelere hazırlanmaktadır. Üyelerimizin bu artışlara dayanması ve işlerini bu şekilde sürdürmesi mümkün gözükmemektedir. Demirdeki fiyat artışlarının bu kadar yüksek olması bir fiyat farkı kararnamesini zorunlu kılmaktadır” denildi.

Demirdeki fiyat artışının inşaat sektörünün 200 alt sektörü ve tedarikçileri deolumsuz etkileyeceği belirtilerek “Kalkınma hamlesinde her sektör elini taşın altınakoymak zorundadır. Camiamız bu denli büyük projeleri minimum karlarla ülke ekonomisine kazandırırken diğer sektörlerin fahiş karlara tevessül etmesi manidardır. Hepimizin aynı gemide olduğu gerçeğini hiçbir kurum, kuruluş ve gerçek ya da tüzelkişinin aklından bir an bile çıkarmaması gerekir” ifadelerine yer verildi. / DÜNYA